Trong bài mới thuộc loạt “Nhật ký về Tòa – Trại giam mới”, Lm Antôn Đặng Hữu Nam cho rằng giữa mình và Đức cha Anphong Nguyễn Hữu Long tồn tại một sự chênh lệch rất lớn về quyền lực, vị thế và khả năng tác động dư luận. Theo cách diễn tả của Cha Nam, một bên có quyền bính, sự hậu thuẫn và nhiều kênh truyền thông, còn bên kia “chỉ còn chiếc bàn phím và những dòng nhật ký” để lên tiếng.
Kính thưa cộng đoàn, trong phần mới của “Nhật ký về Tòa – Trại giam mới”, Lm Antôn Đặng Hữu Nam tiếp tục phản biện tiến trình hình sự ngoại tư pháp liên quan đến mình tại Giáo phận Vinh.
Lần này, điều Cha Nam muốn nhấn mạnh không chỉ nằm ở một câu nói hay một nhận định riêng lẻ, mà là thế tương quan giữa hai phía mà ngài cho là quá chênh lệch.
Theo Cha Nam, một bên là Đức cha Anphong Nguyễn Hữu Long – Giám mục Chính tòa Giáo phận Vinh, người đang nắm quyền quản trị tại Giáo phận.
Bên còn lại là chính ngài – một linh mục đã nhiều năm không còn thi hành mục vụ như trước, đang sống tại nhà hưu dưỡng và ở trong tình trạng tranh chấp kéo dài với Đấng Bản quyền.
Từ đó, Cha Nam dùng một hình ảnh rất mạnh để mô tả vị thế của mình:
Một bên có trong tay quyền bính, sự hậu thuẫn và nhiều phương tiện truyền thông; một bên chỉ còn “chiếc bàn phím và những dòng nhật ký”.
>>> Đọc bài viết trên facebook cha nam: TẠI ĐÂY
Từ câu “gây phản ứng nơi người đọc”
Điểm khởi đầu của bài viết là một nhận định mà Cha Nam cho biết được Đức cha Anphong Nguyễn Hữu Long đưa ra:
“Những điều Linh mục Antôn Đặng Hữu Nam viết gây phản ứng nơi người đọc.”
Cha Nam phản bác cách lập luận này.
Theo ngài, khi một bài viết xuất hiện trên mạng, người đọc có quyền đồng tình, phản đối, tranh luận hoặc đưa ra cách hiểu riêng. Chính dưới những bài viết của Cha Nam cũng có cả người ủng hộ lẫn người bênh vực Đức cha Anphong và chỉ trích Cha.
Vì vậy, theo Cha Nam, phản ứng của công chúng không thể tự động trở thành bằng chứng rằng người viết đã “kích động”.
Nhưng từ chi tiết này, Cha Nam mở rộng câu chuyện sang một vấn đề mà ngài cho là lớn hơn: ai mới thực sự đang có lợi thế trong việc tác động đến dư luận?
“Một bên có tất cả”
Theo cách trình bày của Cha Nam, vị thế giữa hai phía không ngang bằng.
Đức cha Anphong Nguyễn Hữu Long là Giám mục Chính tòa, có thẩm quyền quản trị Giáo phận và đứng ở vị trí cao hơn rất nhiều trong cơ cấu Giáo hội địa phương.
Cha Nam cho rằng Đức cha còn nhận được sự ủng hộ của nhiều tiếng nói khác trong hàng giáo phẩm, linh mục, tu sĩ cũng như trên không gian truyền thông.
Ngài thậm chí nhắc tới các cơ quan truyền thông nhà nước và một số nhóm hoạt động trên mạng mà ngài cho rằng đã nhiều lần phản bác hoặc công kích mình.
Tuy nhiên, những nhận định về việc các cá nhân hay tổ chức này phối hợp với nhau hoặc cùng tham gia một chiến dịch có tổ chức là quan điểm của Cha Nam; bài viết không đưa ra bằng chứng đủ để xác định có sự phối hợp như vậy.
“Một bên chỉ còn chiếc bàn phím”
Ở phía ngược lại, Cha Nam mô tả mình là người đã mất gần như toàn bộ những phương tiện mà một linh mục bình thường có thể sử dụng trong hoạt động mục vụ.
Theo lời ngài, sau nhiều năm chịu các biện pháp kỷ luật, ngài không còn giáo xứ để trực tiếp coi sóc, không còn các hoạt động mục vụ như trước và đang sống tại nhà hưu dưỡng.
Trong hoàn cảnh đó, Cha Nam cho rằng phương tiện còn lại để trình bày câu chuyện của mình trước công chúng chính là những bài viết.
Ngài diễn tả hình ảnh ấy bằng câu:
“Một bên có trong tay tất cả… còn một bên chỉ có chiếc bàn phím và những dòng nhật ký ghi lại nỗi đau của mình.”
Đây cũng là điểm mạnh nhất của toàn bài.
Cha Nam cho rằng đây là một “cuộc chiến” không cân sức
Từ sự khác biệt về vị thế, Cha Nam mô tả cuộc tranh luận giữa mình và phía Giáo phận như một cuộc đối đầu không cân sức.
Theo ngài, nếu một bên có quyền quản trị, tiếng nói chính thức, sự hậu thuẫn của nhiều người và khả năng tiếp cận truyền thông lớn hơn, thì việc chỉ căn cứ vào phản ứng dư luận để đánh giá bên còn lại sẽ không phản ánh đầy đủ bản chất sự việc.
Cha Nam cho rằng càng tồn tại sự chênh lệch quyền lực thì việc đánh giá đúng – sai càng phải dựa trên chứng cứ cụ thể.
Không thể, theo lập luận của ngài, chỉ nhìn vào việc ai được nhiều người ủng hộ hơn.
“Người đời phò thịnh chứ không phò suy”
Trong bài, Cha Nam sử dụng một cách nói khá trực diện:
“Người đời vốn dĩ phò thịnh chứ không phò suy.”
Qua câu này, ngài muốn nói rằng trong một cuộc xung đột giữa người đang giữ chức vụ cao và người đang chịu kỷ luật, công chúng rất dễ nghiêng về phía người đang có quyền lực.
Theo Cha Nam, đó chính là lý do phản ứng của số đông không thể được dùng như thước đo của sự thật.
Một người được nhiều người bênh vực chưa chắc vì thế mà đúng.
Một người bị nhiều người phản đối cũng chưa thể vì thế mà bị xem là có tội.
Cha Nam đặt vấn đề về “sức mạnh của hệ thống”
Phần gay gắt nhất của bài nằm ở chỗ Cha Nam cho rằng mình không chỉ đối diện một cá nhân.
Theo ngài, phía bên kia còn có nhiều tiếng nói hậu thuẫn trong Giáo hội và ngoài xã hội.
Cha Nam nhắc đến một số giám mục, linh mục, tu sĩ, truyền thông chính thống cũng như các nhóm hoạt động trên mạng mà ngài cho là đã tham gia phản bác mình.
Từ đó, ngài mô tả hoàn cảnh của mình như một người đơn độc đối diện một hệ thống lớn hơn rất nhiều về quyền lực và khả năng truyền thông.
Đây là cách nhìn của Cha Nam về tương quan giữa hai phía, không phải kết luận đã được xác minh độc lập về sự tồn tại của một hệ thống phối hợp nhằm chống lại ngài.
Vậy “phản ứng nơi người đọc” còn có ý nghĩa gì?
Đặt trong toàn bộ mạch bài, câu “gây phản ứng nơi người đọc” không còn là trọng tâm duy nhất.
Nó trở thành điểm để Cha Nam đặt ngược câu hỏi:
Nếu dư luận đã chịu tác động từ rất nhiều nguồn thông tin khác nhau, làm sao có thể chỉ nhìn vào phản ứng của họ rồi quy trách nhiệm cho một người viết?
Theo Cha Nam, điều cần được xem xét không phải là có bao nhiêu người phản ứng, mà là:
Ngài đã viết điều gì?
Câu chữ nào bị cho là sai?
Hành vi nào bị cho là vi phạm?
Và chứng cứ nào chứng minh hành vi đó?
Cha Nam muốn đưa cuộc tranh luận trở lại với chứng cứ
Cuối cùng, bài viết của Cha Nam vẫn quay về một điểm quen thuộc: công lý phải dựa trên sự thật khách quan.
Theo ngài, chức vụ, số đông hay khả năng truyền thông không thể thay thế chứng cứ.
Trong một hoàn cảnh mà Cha Nam cho rằng mình đang ở thế yếu hơn rất nhiều, ngài càng yêu cầu những cáo buộc đối với mình phải được chứng minh bằng hành vi cụ thể thay vì dựa trên phản ứng của dư luận.
Và hình ảnh “một bên có tất cả, một bên chỉ còn chiếc bàn phím” chính là cách Cha Nam cô đọng toàn bộ cảm nhận của mình về tương quan ấy.
Bài được ký:
Lm Antôn Đặng Hữu Nam
(Người anh em bị loại trừ)
Nguồn: cgvst.com
